انجمن «آویسن» بهعنوان یک نهاد ناظر و اطلاعرسانی مدنی در حوزه نانوعلوم و نانوفناوری، روز پنجشنبه ۱۸ دسامبر (۲۷ آذر ۱۴۰۴) نسبت به خطرات بالقوه نانوذرات موجود در لوازم آرایشی براق و اکلیلدار هشدار داد.
این انجمن نتایج آزمایشهایی را منتشر کرده که بر روی ۱۰ محصول آرایشی درخشان از برندهای شناختهشده بازار انجام شده است. به گفته آویسن، در تمامی این محصولات مقادیر بسیار بالایی از نانوذرات دیاکسید تیتانیوم شناسایی شده؛ مادهای که میتواند تهدیدی جدی برای سلامت انسان باشد.
محصولات پرطرفدار، اما پرخطر
محصولات بررسیشده شامل رژگونه و هایلایتر، اسپریهای درخشانکننده مو و بدن، پودرهای برنزهکننده و سایر لوازم آرایشی حاوی مواد اکلیلدار بودهاند؛ محصولاتی که بهویژه در آستانه تعطیلات پایان سال، با استقبال گسترده مصرفکنندگان مواجه میشوند.
نانوذراتی که به عمق بدن نفوذ میکنند
بر اساس اسنادی که به دست «فرانس اینفو» و رادیو «فرانس انتر» رسیده است، این محصولات حاوی میکا و دیاکسید تیتانیوم هستند؛ مواد معدنیای که به دلیل خاصیت بازتاب نور، جلوهای براق و صدفی روی پوست ایجاد میکنند.
با این حال، آزمایشهای انجامشده در شرایط آزمایشگاهی نشان میدهد که میکا در اثر ترکخوردگی میتواند نانوذرات دیاکسید تیتانیوم آزاد کند؛ ذراتی که بهراحتی وارد بدن میشوند و پیامدهای بالقوه خطرناکی دارند.
ماتیلد دتشوری، دبیرکل انجمن آویسن، در اینباره هشدار میدهد:
«نانوذرات دیاکسید تیتانیوم، بهویژه زمانی که اندازه آنها بسیار کوچک است، میتوانند به عمق بدن نفوذ کنند. هنگام استنشاق، این ذرات وارد ریهها شده و حتی به کیسههای هوایی ریوی میرسند.»
مادهای ممنوعه در لوازم آرایشی
بر اساس مقررات موجود، نانوذرات دیاکسید تیتانیوم به دلیل اثرات ژنوتوکسیک و آسیب به دیانای، در لوازم آرایشی ممنوع است. این ماده صرفاً بهعنوان فیلتر ضد اشعه ماورای بنفش در برخی کرمهای ضد آفتاب مجاز شناخته میشود.
پس از انتشار این گزارش، وزارت بهداشت فرانسه پرونده را به آژانس ملی ایمنی بهداشت (ANSES) ارجاع داده تا بررسیهای تکمیلی انجام شود.
تأکید بر اصل پیشگیری و شفافیت
دبیرکل انجمن آویسن با تأکید بر اصل احتیاط اعلام کرد:
«با توجه به خطرات بالقوه برای سلامت مصرفکنندگان و همچنین کارگرانی که در کارگاههای تولید این پودرها فعالیت میکنند، ما قاطعانه از اصل پیشگیری حمایت میکنیم.»
او همچنین خواستار اطلاعرسانی شفافتر به مصرفکنندگان شد.
انجمن آویسن این یافتهها را به کمیسیون اروپا نیز گزارش داده و معتقد است برخی تولیدکنندگان لوازم آرایشی مقررات جاری اتحادیه اروپا را رعایت نمیکنند.